حضانت در حقوق ایران

حضانت در حقوق ایران

حضانت همان پرورش ودایه گی فرزند است در حقوق حضانت حق قانونی است که بمنظور نگهداری جسمی و تربیت روحی طفل به پدر یا مادر داده شده است اساس حضانت بر اساس مصلحت طفل است در ذیل نمونه ای رای که به این معنی اشاره دارد اورده می شود:

بتاریخ : …………………

شماره دادنامه : …………………

کلاسه پرونده : …………………

مرجع رسیدگی شعبه ………………… دادگاه تجدید نظر استان تهران

تجدید نظر خواه : …………………

تجدید نظر خوانده : …………………

تجدیدنظرخواسته : دادنامه شماره ………………… مورخ ………………… صادره ازشعبه ………………… دادگاه عمومی …………………

گردشکار – دادگاه با بررسی اوراق و محتویات پرونده ختم دادرسی را اعلام و به شرح زیر مبادرت به صدور رأی می نماید.

رای دادگاه

تجدید نظر خواهی خانم ………………… بطرفیت آقای ………………… ازدادنامه بدوی شماره ………………… مورخ ………………… صادره ازشعبه ………………… دادگاه خانواده ………………… که بموجب آن بعلت انقضای مدت زمان حضانت مادر نسبت به فرزند مشترک ذکورحضانت فرزند مشترک پسر بنام ………………… فرزند ………………… متولد ……………….. شمسی دارای هفت سال وهفت ماه وچهارروزسن به پدرتجدید نظر خوانده واگذارشده است واردتشخیص می گرددزیراباستنادتبصره اصلاحی ماده ۱۱۶۹ ق. م درموضوع حضانت بایدغبطه و مصلحت فرزند ملحوظ نظرقرارگیردزیرامصلحت طفل مهمترین عامل تصمیم گیری دروضع اومی باشد حتی اختیارپدر و مادردرماده ۱۱۶۸ قانون مدنی که چهره تکلیف داردبایدبه مصلحت طفل به کاربرده شود بنابراین باپذیرش تجدید نظر خواهی رای معترض عنه برخلاف موازین قانونی وبدون رعایت اصول وقواعد دادرسی وبدون لحاظ غبطه مصلحت طفل بشرح فوق الاشعارانشاء واصداریافته است لذابااستنادبه ماده ۳۵۸ ق.ا.د.م دادنامه تجدیدنظرخواسته نقض می شودوبااستنادبه تبصره ذیل ماده ……… قانون مدنی ولحاظ غبطه ومصلحت فرزندمشترک بویژه اینکه تفریق فیمابین زوجین بعلت حدوث اختلاف بوده ومتارکه ای فیمابین زوجین صورت نگرفته است حکم برحضانت تجدید نظر خواه مادر فرزند مشترک نسبت به فرزند موصوف بنام ………………… متولد………………… شمسی که درنزدتجدید نظر خواه است صادرواعلام می گرددتجدید نظر خوانده پدرفرزندمشترک اجازه داردهرهفته ایام جمعه بمدت چهارساعت ازچهاربعدازالظهرلغایت هشت بعدالظهربافرزندموصوف ملاقات نمایداین میزان مدت ملاقات تاپایان سن هشت سالگی فرزندمذکورتداوم خواهدداشت پس ازملاقات ازساعت ۵ بعدالظهرایام پنج شنبه لغایت شش بعدالظهرجمعه فردای انروزمقررمی گرددوبایداجراشودنفقات فرزندمذکوروهزینه های تحصیلی ووقایع غیرمترقبه نظیربیماری وغیره برعهده پدرفرزندمشترک می باشد این رای قطعی است.

مستشاران شعبه ………………… دادگاه تجدید نظر استان تهران

 

حضانت بر اساس قواعد کلی خالی از مصلحت و مصالح طفل بر اساس سن تخصیص یافته است یعنی فرزند تا سن ۷ سال در حضانت مادر و بعد از آن تا سن بلوغ در حضانت پدر خواهد بود در این میان هنگامیکه طفل در حضانت یکی از والدین قراردارد دیگری نمی تواند استرداد طفل رابخواهد در زیر بر نمونه رای که در این خصوص صادر شده است اشاره می شود:

بتاریخ : …………………

شماره دادنامه : …………………

کلاسه پرونده : …………………

مرجع رسیدگی شعبه ………………… دادگاه تجدیدنظر استان تهران

تجدیدنظرخواه : …………………

تجدیدنظرخوانده : …………………

تجدیدنظرخواسته : از دادنامه شماره ………………… مورخ ………………… صادره از شعبه ………………… دادگاه عمومی …………………

گردشکار : دادگاه با بررسی اوراق و محتویات پرونده ختم دادرسی را اعلام و بشرح زیر مبادرت به صدور رای می نماید . رای دادگاه

در خصوص تجدیدنظرخواهی آقای ………………… بطرفیت خانم ………………… از دادنامه بدوی شماره ………………… مورخ ………………… صادره از شعبه ………………… دادگاه ………………… که بموجب آن حضانت فرزند مشترک پسر ذکور بنام ………………… متولد ………………… به مادر تجدیدنظرخوانده به جهت حدوث اختلاف فیمابین و وقوع تفریق میان آنان واگذار شده است غیر وارد تشخیص می گردد زیرا به تصریح و تجویز مفاد و مدلول ماده ۱۱۶۹ قانون مدنی و تبصره ذیل آن مادر از هنگام تولد تا سن هفت سالگی اطفال حضانت آنان را اعلام از دختر یا پسر( ذکور یا اناث) بر عهده خواهند داشت بنابراین با عنایت به تاریخ تولد فرزند موصوف مورخ ………………… که قریب بر ………………… سال دارد و به سن هفت سالگی منظور نظر قانون گذار نرسیده است فلذا تجدیدنظرخواهی با هیچیک از شقوق ماده ۳۴۸ قانون آیین دادرسی مدنی انطباق ندارد رای معترض عنه موافق موازین قانونی و با رعایت اصول و قواعد دادرسی صادر شده است و ایراد اساسی متوجه آن نیست بنابراین ضمن رد تجدیدنظرخواهی با استناد به ماده ۳۵۸ قانون آیین دادرسی مدنی دادنامه تجدیدنظرخواسته عیناً‌ تایید و استوار می گردد این رای قطعی است ../ش

مستشاران شعبه ………………… دادگاه تجدیدنظر استان تهران

.

نگهداری شامل اموری مانند محافظت از فرزند وقراردادن وی در تختخواب نظافت شستن و.. است یعنی همان بکارگیری وسایل لازمه برای رشد فرزند بر اساس مقتضای سنی او اعم رشد جسمی یا تربیت و امور اخلاقی ودینی وی در حدود توانای والدین ماده ۱۱۷۸قانون مدنی در این زمینه بیان داشته است:ابوین مکلف هستند در حدود توانای خود به تربیت اطفال خویش بر حسب مقتضی اقدام کنند.

حضانت بر اساس نگهداری تعریف می شود ماده ۱۱۷۲ قانون مدنی به دادگاه اختیار داده است کسی که از نگهداری طفل سرباز می زند را وادار به نگهداری نماید .

حضانت در ماهیت نوعی حق است و ابوین می توانند اجرای آنرا بخواهند لکن تکلیفی است قانونی  و اجتماعی  که مسئولیت قانونی ایجاد می نماید و می توان مستنکف را به اجرای تکلیف قانونی وادار نمود اگر کسی که حضانت با او است مقررات حضانت از قواعد امره است که بر اسسا رعایت مصلحت طفل ایجاد شده است و توتافق پدر ومادر اینخصوص بسیار محدود خواهد بود.

بر این اساس کسی که حضانت با اوست و این حق از سوی طرف مقابل نادیده گرفته شود می تواند به دادگاه مراجعه و احیای این حق را بخواهد

در نقطه مقابل هنگامیکه طفل را از کسی که طفل به اوسپرده شده بخواهند و وی از استرداد امتناع نماید بر اساس ماده۴۰قانون حمایت خانواده به حسب درخواست ذینفع تا زمان اجرای حکم بازداشت می شود.

آیا حق حضانت قابل واگذاری یا اسقاط است؟

در این زمینه اختلاف نظر وجود دارد بر اساس ماده۱۱۶۸قانون مدنی حضانت چون هم حق است وهم تکلیف قابل اسقاط و مصالحه نیست ماده ۱۱۷۲ قانون مدنی نیز که بیان داشته هیچ کدام از ابوین حق ندارد از نگهداری طفل تحت حضانت امتناع کند یا ماده ۱۱۷۵قانون مدنی که بیان می دارد طفل را نمی توان از ابوین که حضانت با آنهاست گرفت مگر در صورت وجود دلایل قانونی لذا بر اساس اسن استدلال حضانت قابل اسقاط نیست .

نظریه دیگر بیان می دارد پدرومادر حق دارند درخصوص حضانت طفل با یکدیگر توافق نمایند قانون حمایت خانواده به این نظر تمایل دارد در ماده ۴۱ این قانون آمده است هر گاه دادگاه تشخیص دهد توافقات حضانت و نگهداری بر خلاف مصلحت طفل می باشد می تواند با اتخاذ تصمیم واگذاری حضانت به دیگری و یا نصب ناظر تصمیم گیری نماید .

نکته قابل ذکر اینکه در مورد حضانت رعایت غبطه ومصلحت طفل در کلیه تصمیمات دادگاه الزامی است این نص صریح ماده ۴۵ قانون حمایت خانواده است.

آیا والدین درانتخاب شیوه تربیتی اختیار کامل دارند؟خیر مسئله تربیت فرزندان دلبخواهی نیست بلکه باید بر حسب اقتضاء با توجه به شیوه های نوین تربیتی وتکالیف قانونی واجتماعی واخلاقی صورت بپذیرد.

در این بین چنانچه از سوی طفل برای اشخاص ثالث خسارتی وارد نماید پدر یا مادری که حضانت با اوست مسئولیت جبران خسارت را دارد ماده۷ قانون مسئولیت مدنی در اینباره مقرر داشته است :(کسی که نگهداری صغیر برعهده اوست در صورت تقصیر در نگهداری یا مواظبت مسدول جبران خسارات ارده خواهد بود)بر این اساس ماده ۱۲۱۶قانون مدنی نیز پیش بینی لازم را بعمل آورده است که هرگاه صغیر یا مجنون باعث ضرر شوند ضامن هستند بر این اساس هنگامیکه والدین صغیر بر اثر تقصیر خسارتی از صغیر بر ثالث وارد آید مسدولیت جبران با ایشان خواهد بود ولی هنگمیکه هیچگونه تقصیری ننموده باشند جبران مسدولیت خسارت با خود صغیر خخواهد بود که از اموال وی پرداخت خواهد شد.

 

 

آیا می شود طفل را تنبیه کرد؟نحوه اجرای تنبیه برای تربیت طفل بسیار مهم است چرا که کیفیت وکمیت و تاثیرات روحی بر جای مانده از آن گاها ماندگار خواهد بود تشیخص قانونی در این زمینه با عرف است که باید هماهنگ به متخصصین این امر صورت بپذیرد.

چه ضمانت اجرای برای عدم عملکرد ابوین در این زمینه وجود دارد؟عمل نکردن به تکالیف تربیتی طفل سبب می شود حق حضانت ساقط شود ماده ۴۱ قانون حمایت خانواده بیان داشته است مسئول حضانت چنانچه در انجام تکالیف مقرر خودداری نماید دادگاه می تواند حضانت را به دیگری واگذار یا نصب ناظر نماید.

سن بلوغ براساس تبصره یک ماده ۱۲۱۰ قانون مدنی ۱۵سال تمام قمری و۹سال تمام قمری در دختران است سن بلوغ با سن رشد متفاوت است سن رشد سنی است برای تفکیک اشخاص غیر رشید بر طبق طبقه بندی سنی یعنی هر فرد که متولد می شود از دخالت درحقوق وامور مالی ممنوع شده است ماده ۱۲۰۷قانون مدنی دلیل این است که از نظر قانون دخالت این افراد بدلیل نداشتن مهارت اجتماعی عقلایی نخواهد بود تا اینکه به سن رشد می رسد که اصطلاحاً رشید می شود و می تواند در اموال وحقوق مالی خود مداخله نماید.

 

 

چه ارتباطی بین سن بلوغ و سن رشد با مسئله حضانت وجود دارد.

قانون مدنی ایران بین حضانت وولایت فرق قادل شده یعنی طفل متولد شده تا سن مخصوصی تحت حضانت بعمنی نگهداری و تربیت و مادر یا پدرحسب الاقتضا هستند لکن از حیث دخالت در اموال و حقوق مالی عین اداره امور مالی طفل زمانیکه به سن رشد برسد تحت ولایت پدر یا جدپدری است وحضانت مادر ارتباطی به دخالت وی در امور مالی طفل را ندارد.

در دوران حضانت کسی حضانت با اوست می تواند مانع ملاقات اشخاصی که حق ملاقات ندارند با طفل گردد

 

حضانت در چه سنی به پایان می رسد؟

سن مشخصی برای پایان حضانت در نظر نگرفته اند و رویه قضائی سن بلوغ را پایان حضانت قرار داده است سن بلوغ در۱۲۱۰قانون مدنی وتبصره آن ۹سال تمام قمری برای دختران و۱۵سال قمری برای پسران را سن بلوغ قرارداده است که قانون آیین دادرسی کیفری ب الحاق موادی در رابطه با سن بلوغ آنرا مورد تایید قرارداده است.

این سئوال از اداره حقوقی قوه قضائیه شده است که متن آن دکر می شود:

نظریه اداره حقوقی – ۸۵۱۱/۹/۹۱۱۸۴۳/۷۱۳۱۵-۳/۹-۹۱سوال۱- آیا بحث حضانت اطفال بعد از بلوغ شرعی نیز متصور است یا خیر؟

مادر از دادگاه تقاضای حضانت دختر ده ساله اش را به لحاظ جنون پدر کرده است آیا اصلا با توجه به بلوغ فرزند موضوع حضانت قابلیت بررسی دارد یا خیر؟

پاسخ- به موجب ماده ۱۱۶۸ قانون مدنی، تنها« اطفال» تحت حضانت ابوین می باشند ومنظور از «طفل» باتوجه به تبصره ۱ ماده ۴۹ قانون مجازات اسلامی، کسی است که به حد بلوغ شرعی نرسیده است ومنظور از بلوغ شرعی نیز باتوجه به تبصره ۱ ماده ۱۲۱۰ قانون مدنی در مورد فرزند ذکور پانزده سال تمام قمری ودر مورد فرزند اناث نه سال تمام قمری می باشد. مسئله ۱۸جلد۳ کتاب سه تحریرالوسیله امام خمینی( ره) قسمت مربوط به احکام ولادت وملحقات آن نیز دراین مورد بیان داشته: « تنتهی الحضانه ببلوغ الولد رشیدا، فاذا بلغ رشیدا لیس لاحد حق الحضانه علیه، حتی الابوین ، بل هو مالک لنفسه ذکرا اوانثی» . از رأی دیوان عالی کشور نیز به شماره ۳۰-۳/۱۰/۶۴ مستفاد می گردد که با رسیدن به سن بلوغ شرعی، فرزندان در امور غیرمالی خود [ از جمله این که در کنار کدامیک از ابوین خویش بسر برند] مختارمی باشند.

در ادامه نمونه رای که از دادگاه در اینمورد صادر شده است که اطفال با رسیدن به سن بلوغ دادگاه تکلیفی در تعیین مسئله حضانت ایشان ندارد آورده شده است:

بتاریخ : …………………

شماره دادنامه : ………………..

کلاسه پرونده : ………………..

مرجع رسیدگی شعبه ………………..دادگاه تجدیدنظر استان تهران

هیات شعبه : ………………..

تجدیدنظرخواه : ………………..

تجدیدنظرخوانده : ………………..

تجدیدنظرخواسته : تجدیدنظر خواهی از دادنامه شماره ………………..مورخ صادره از شعبه ………………..دادگاه عمومی

گردشکار : دادگاه با بررسی اوراق و محتویات پرونده ختم دادرسی را اعلام و بشرح زیر مبادرت به صدور رای می نماید

رای دادگاه

ر خصوص تجدیدنظرخواهی خانم ………………..بطرفیت آقای ………………..از دادنامه ………………..شعبه ………………..دادگاه خانواده ………………..که بموجب آن طلاق زوجه رد شده است نظر به اینکه زوج زوجه را طبق اظهارات تجدیدنظرخواه بمدت سه الی پنج سال بدون نفقه با فرزندان رها کرده است و ترک منزل نموده است و شهادت شهود و نتیجه تحقیقات دایره مددکاری و اظهارات برادر زوج و فرزندان زوج مثبت دعوی زوجه می باشد و حتی اعتیاد زوج را تایید نموده اند فلذا دادگاه ادامه زندگی بدین نحو را موجب عسر و حرج شدید دانسته و شروط ضمن العقد را محقق می داند و مستنداً به ماده ۳۵۸ ق آیین دادرسی مدنی با وارد دانستن تجدیدنظرخواهی دادنامه معترض عنه را نقض می نماید و حکم به طلاق زوجه صادر و اعلام می نماید و به زوجه اجازه می دهد تا با استفاده از شروط ۲ و ۱۱ از شرائط ضمن العقد مندرج در سند نکاحیه با بذل مهریه و سایر حقوقش و قبول بذل از ناحیه زوج و مراجعه به یکی از محاضر رسمی طلاق خود را مطلقه بطلاق خلعی نماید و فرزند با توجه به اینکه به سن بلوغ رسیده اند در حضانت خود مختارند این رای غیابی و ظرف بیست روز قابل واخواهی در این شعبه می باشد .

رئیس شعبه ………………..دادگاه تجدیدنظر استان تهران مستشاران دادگاه ………………..

 

حضانت تا زمانیکه والدین در قید حیات هستند وصلاحیت نگهداری خود را از دست نداده اند با ایشان خواهد بود .

جدایی وطلاق سبب از بین رفتن همکاری زوجین در تربیت طفل خواهد شد و لذا باید طفل را به یکی از ایشان سپرد مااده ۱۱۶۹قانون مدنی در مواردی که زوجین جدائی جسمی پیدا می نمایند به نوعی با طلاق یا متارکه قبل از جدای معیار سن را برای حضانت در نظر گفته است بر این اساس سن حضانت برای دختر یا پسر برای مادر تا ۷سال است وبعد از آن تا رسیدن به سن بلوغ با پدر خواهد بود.

حضانت بر اثر شرایطی خاص زایل می شود این شرایط عبارتند از:۱-جنون-ماده ۱۱۷۰ قانون مدنی جنون مادر را ساقط کننده حضانت او می داند ۲-ازدواج مادر-ازدواج مادر حضانت و حق او را درانباره زایل می سازد در اینکه شوهر نمودن مجدد مادر حق حضانت او را ساقط می سازد آیا در مواردی که پدر طفل فوت نموده باشد باز هم ازدواج مادر سبب سقوط حضانت اوست؟خیر هر چند دیدگاه های متفاوتی دراینباره وجود دارد از سوی قالب حقوقدانان طلاق یا زایل شدن نکاح مادر را سبب بازگشت حق حضانت او می دانند هر چند حکمی در اینباره در قانون مدنی وجود ندارد در اینخصوص از اداره حقوقی قوه قضائیه این سئوال شده است:

شماره پرونده ۱۴۲۱ ـ ۱۰/۱۶ ـ ۹۲سؤال

با توجه به ماده ۴۳ قانون حمایت خانواده مصوب ۱۳۹۱ در صورتی که شوهر فوت نماید و حضانت طفل به مادر واگذار شود چنانچه مادر مجدداً ازدواج نماید ، در این صورت آیا می شود مـطابق ماده ۱۱۷۰ قانون مدنی حق حضانت مادر را سلب و به ولی قهری (پدربزرگ) طفل واگذار نمود یا خیر؟ درصورتی که مصلحت طفل قابل تشخیص نباشد و یا تشخیص مصلحت مشکل باشد در این مورد حق حضانت با مادر است یا ولی قهری؟

نظریه شماره۱۸۴۸/۹۲/۷ ـ ۲۳/۹/۱۳۹۲نظریه اداره کل حقوقی قوه قضاییهطبق ماده ۴۳ قانون حمایت خانواده ۱۳۹۱ حضانت فرزندانی که پدر آنها فوت شده باشد با مادر است. چنانچه مادر ازدواج نماید و دادگاه خانواده اعطای حضانت به مادر را خلاف مصلحت فرزند بداند به تقاضای ولی قهری یا دادستان حضانت را به ولی قهری طفل واگذار خواهد کرد و چنانچه مصلحت قابل تشخیص نباشد حق حضانت مادر استصحاب می شود.

دو نمونه رای نیز در ادامه برای این مطلب ذکر می گردد:

بتاریخ : …………..

شماره دادنامه : …………..

کلاسه پرونده : …………..

مرجع رسیدگی شعبه …………..دادگاه تجدید نظر استان تهران

تجدید نظر خواه : …………..

تجدید نظر خوانده : …………..

تجدیدنظرخواسته : دادنامه شماره …………..مورخ …………..صادره ازشعبه ………….. دادگاه عمومی …………..

گردشکار – دادگاه با بررسی اوراق و محتویات پرونده ختم دادرسی را اعلام و به شرح زیر مبادرت به صدور رأی می نماید.

رای دادگاه

درباره تجدید نظر خواهی آقای …………..بطرفیت خانم …………..ازدادنامه بدوی شماره …………..مورخ …………..صادره ازشعبه …………..دادگاه خانواده …………..که بموجب آن دعوی بدوی تجدید نظر خواه بخواسته سلب حضانت نوه خویش بنام …………..متولد…………..شمسی ازعروسش تجدید نظر خوانده بعلت ازدواج وی پس ازمرگ شوهرش وواگذاری حضانت نوه مذکوربه تجدید نظر خواه بااستناد به بند۶ ماده ۸۴ ق.ا.د.م محکوم به رد شده است اجمال موضوع ازین قراراست : فرزندپسرتجدید نظر خواه بنام …………….. دراثرتصادف وسایل نقلیه فوت می کندفرزند دخترازاوبجای ماند بنام …………..متولد …………..که برابرگزارش شماره …………..مورخ …………..دادیارسرپرستی شعبه …………..دادسرای عمومی وانقلاب …………..حضانت ونگهداری صغیره موصوف به مادرش خانم …………..عروس تجدید نظر خواه واگذارمی شود تجدید نظر خواه باتقدیم دادخواست نخستین اعلام میدارد خانم ……………. همسرمتوفی –…………..خویش به اقدام به ازدواج نموده ونگهداری صغیره موصوف رابه والدین خویش که درسنین کهولت هستند واگذارکرده است وباشوهرش جدای ازفرزند صغیرموصوف زندگی می کندوبااین شرح درخواست سلب حضانت تجدید نظر خوانده نسبت به فرزند موصوف وواگذاری حضانت به خودرامی نماید .شعبه …………..دادگاه خانواده …………..درمقام رسیدگی به خواسته فوق الاشعاربااستنادبه آراء شماره های …………..مورخ …………..وگزارش دادیارسرپرستی شعبه …………..دادسرای …………..دایربرواگذاری حضانت فرزندموصوف به مادرش این اقدام رامشمول قاعده اعتبارقضیه محکوم بهادانسته وحسب مدلول بند۶ماده ۸۴ ق.ا.د.م دعوی بدوی تجدید نظر خواه محکوم به ردنموده است باعنایت به مشروح فوق الذکرومجموع محتویات پرونده رای معترض عنه برخلاف موازین قانونی واصول وقواعددادرسی صادرگردیده است ومخدوش است چراکه حضانت ازامورحادث است ودرصورت خروج هریک ازوالدین صغارازصلاحیت حضانت نظیرجنون یاازدواج مادرصغیردرموردحضانت سابق باید تجدیدنظرشودبنابراین استدلال ونظرقاضی محترم شعبه …………..دادگاه خانواده ………….. وجاهت قانونی نداردواما درباره تصمیم مربوط به این پرونده موضوع دیگرقابل اعمال است وان باتوجه به سندفرزند دخترموردبحث که درسن ده۱۰ سالگی است مدلول ماده ۱۲۴۰مدتی وتبصره یک آن می باشد که محاکم باورودفرزند صغیربه ۹سالگی تکلیفی دردخالت موضوع ندارد – النهایه بااستنادبه ماده ۳۵۸ ق.ا.د.م دادنامه تجدیدنظرخواسته نقض می شود ومستندابه تبصره یک ماده ۱۲۱۰ قانون مدنی (ماده ۱۲۱۰ قانون مدنی وتبصره یک ان) نظربه اینکه فرزندموردبحث –…………..فرزند………….متولد………….. درسن ده سال ۱۰سال تمام می باشد حسب مدلول ماده ۱۲۱۰ قانون مدنی وتبصره یک ذیل آن فرزند موصوف مجازومختاراست که خودتصمیم بگیردباچه کسی می خواهد زندگی بکند ومحاکم صالحه تکلیف دردخالت به موضوع راندارنداین رای قطعی است ./ج

مستشاران شعبه …………..دادگاه تجدید نظر استان تهران …………..

بتاریخ:……………….

شماره دادنامه : ……………….

کلاسه پرونده : ……………….

مرجع رسیدگی شعبه ………………. دادگاه تجدید نظر استان تهران

تجدید نظر خواه : ……………….

تجدید نظر خوانده : . . ..با وکالت آقای عباس رضوی

تجدید نظر خواسته : دادنامه شماره ………………. مورخ ………………. صادره از شعبه ………………. دادگاه عمومی خانواده

گردشکار : دادگاه با بررسی اوراق و محتویات پرونده ختم دادرسی را اعلام و به شرح زیر مبادرت به صدور رأی می نماید . رأی دادگاه

در خصوص تجدید نظر خواهی آقای ………………. بطرفیت خانم ………………. نسبت بدادنامه شماره ………………. صادره از طرف رئیس محترم شعبه ………………. دادگاه خانواده تهران که در آن درخواست تجدید نظر خواه مبنی بر سلب صلاحیت تجدیدنظر خوانده و استرداد واگذاری دو نفر اطفال به اسامی . ………………. بلحاظ اینکه تجدیدنظر خوانده بعنوان مادر ……………….  نفر طفل اقدام به ازدواج نموده است که در این خصوص دعوی مردود اعلام و دادنامه صادره محل اعتراض واقع و به شعبه ………………. دادگاه تجدید نظر تهران ارقاع گردیده است هیأت قضات شعبه ………………. دادگاه تجدیدنظر تهران با برگزاری جلسه رسیدگی و بعد از استماع اظهارات وکلاء طرفین و ملاحظه مدارک ابرازی و مشاوره مالاً با توجه به اینکه تجدید نظر خوانده اقدام به ازدواج با شخص بنام آقای………………. نموده است که واقعه ثبت مشارالیها به شماره – در اداره ثبت احوال شخصی در ………………. به ثبت رسیده است لذا دادگاه با قبول تجدید نظر خواهی وکیل تجدیدنظر خواه دادنامه صادره را در خصوص فرزند ذکور بنام . . . نقض و باستناد ماده ۱۱۷۰ قانون مدنی دادگاه حکم به سلب حضانت تجدید نظر خوانده و استرداد ………………..به تجدیدنظر خواه صادر و اعلام میدارد ودر خصوص فرزند اناث بنام . ………………. بلحاظ بلوغ وی انتخاب هر یک از والدین برای اقامت ترد آنها به عهده خودش محول است و لذا این قسمت از دادنامه در خصوص …. فرزند اناث عیناً تائید میگردد.

رئیس شعبه ………………. دادگاه تجدطد نظر استان تهران ………………. مستشاران دادگاه ……………….

 

.۳-کفر ۴ -سایر موارد قانون ساقط کننده حق حضانت که بر اساس ماده ۱۱۷۳قانون مدنی هرگاه در اثر عدم مواظبت و یا انحطاط اخلاقی صحت جسمی یا تربیتی فرزند در معرض آسیب قرار گیرد مانند:اعتیاد یا اشتهار به فساد اخلاقی یا بیماریهای روانی  یا سوء استفاده از وی و ضرب وجرح و تکرار ان بیش از متعارف را که درخود ماده قانونی به عنوان مثال نامبرده است ذکر نمود این مثالها از باب نمونه ای از مصادیق هستند و آداب ورسوم نمونه های دیگری را نیز بر آنها اضافه خواهد کرد مانند : ناتوانی از اداره فرزند در اثر زندانی بودن یا ابتلا به بیماربهای مسری و…لکن روح این موارد این است که مصلحت طفل مورد نظر قرار گیرد

طرح دعوی برای ساب حضانت باید با دلایل معتبر ومحکم باشد در ذیل نمونه ای از رای دال بر رد دعوی در اینخصوص آورده شده است:

بتاریخ : ………………..

شماره دادنامه : ………………..

کلاسه پرونده : ………………..

مرجع رسیدگی شعبه ………………..دادگاه تجدید نظر استان تهران

تجدید نظر خواه : ………………..

تجدید نظر خوانده : ………………..

تجدیدنظرخواسته : دادنامه شماره ………………..مورخ ………………..صادره ازشعبه ………………..دادگاه عمومی تهران

گردشکار – دادگاه بابررسی اوراق ومحتویات پرونده ختم دادرسی رااعلام وبه شرح زیرمبادرت به صدوررأی می نماید

رای دادگاه

تجدید نظر خواهی خانم ………………..باوکالت ………………..بطرفیت آقای ………………..باوکالت ………………..وکیل دادگستری ازدادنامه بدوی شماره ……………….. مورخ ………………..صادره ازشعبه ………………..دادگاه خانواده تهران که بموجب آن دعوی بدوی تجدید نظر خواه ووکیل وی بخواسته لغو و سلب حضانت تجدید نظر خوانده (پدرفرزندمشترک) نسبت به حضانت فرزندمشترک بنام ………………..متولد……………….. شمسی وعدم صلاحیت تجدید نظر خوانده برای حضانت فرزندان مشترک محکوم به رددعوی شده است غیرواردتشخیص می گرددزیرابه استنادگواهی پزشکی وروان پزشکی سازمان پزشکی قانونی ………………..تحت شماره ………………..مورخ ………………..صادره ازسازمان پزشکی قانونی آقای ………………..جنون ندارد و قادر به اداره امورخودمی باشد بنابراین تجدید نظر خواهی باهیچیک ازشقوق ماده ۳۴۸ ق. ا. د. م انطباق نداردورای معترض عنه موافق موازین قانونی وبارعایت اصول وقواعددادرسی صادرشده است ایراداساسی متوجه آن نیست ضمن ردتجدید نظر خواهی دادنامه تجدیدنظرخواسته بااستنادبه ماده ۳۵۸ ق. ا. د.م عیناتائیدواستوارمی گردداین رای قطعی است.

مستشاران شعبه ………………..دادگاه تجدید نظر استان تهران

بتاریخ :………………

شماره دادنامه : ………………

کلاسه پرونده : ………………

مرجع رسیدگی شعبه………………دادگاه تجدید نظر استان تهران

تجدید نظر خواه : ………………

تجدید نظر خوانده : .. . ………………

تجدید نظر خواسته : دادنامه شماره : ……………… مورخ ………………صادره از شعبه……………… دادگاه عمومی تهران

گردشکار : دادگاه با بررسی اوراق و محتویات پرونده ختم دادرسی را اعلام و به شرح زیر مبادرت به صدور را ی مینماید

رأی دادگاه

تخدید نظر خواهی خانم ………………و آقای ………………بطرفیت آقای ………………از دادنامه شماره ………………مورخ ………………اصداری از شعبه ………………دادگاه خانواده تهران در پرونده شماره ………………و ………………که بر اساس آن رای بر قبولی خواسته خواهان حضانت فرزند صادر گردیده است وارد است زیرا با توجه به محکومیهای تجدید نظر خوانده در امور مواد مخدر و آن هم بطور مکرر هم از حیث استعمال و نگهداری آن که در نهایت حضور فرزند در زندگی مسموم پدرش موجب انعکاس مشکلات جدی آن به شخصیت فرزندش می گردد جهت پیشگیری از این موقعیت ضمن قبول اعتراض بعمل آمده و نقض رای بدوی حکم بر حضانت فرزند مشترک به توسط خانم . ………………مادر فرزند) صادر و اعلام می گردد این رای قطعی است .

رئیس شعبه ………………دادگاه تجدید نظر استان تهران ………………منتشاران دادگاه ………………

 

البته در قوانین جدید اخیر التصویب دورنمای این بنظر می رسد که هنگام جدائی دادگاه با جلب نظر متخصصان بتواند نگهداری طفل را با توجه به وضعیت روحی و اخلاقی و مالی طرفین و مصلحت طفل در نظر بگیرد.(مواد۱۲و۱۳قانون حمایت خانواده)

پس از فوت پدر یا مادر حضانت با کسی که زنده است خواهد بود ماده۱۱۷۱قانون مدنی دراینباره صریح است وجد پدری به این استناد که بر طفل ولایت دارد فرزند را از مادر جدا کند و در اینمورد ازدواج مادر سبب سقوط حضانت او نخواهد شد این امر قانون حمایت خانواده نیز مورد توجه قرار گرفته است در ماده ۴۳ این قانون می خوانیم حضانت فرزندانی که پدر ایشان فوت نموده است با مادر آهاست لکن پیش بینی کرده است در صورت تقاضای ولی قهری در  صورتی که اعطای حضانت به مصلحت طفل نباشد

بعد از فوت پدر ومادرچه؟در این میان اختلاف نظرهای وجود دارد چون قانون مدنی وضعیت این امر را روشن نکرده است شاید از ماده ۱۱۸۱و۱۱۸۳و۱۱۸۸قانون مدنی بتوان تصور کرد که بر عهده جد پدری است بر اساس آخرین ماده اشاره شده وی حق دارد برای بعد از فوت خود وصی معین کند که از طفل چگونه نگهداری نماید پس اولویتا این حق به خود او خواهد رسید و بعد از او  جد مادری خواهد رسید.

ملاقات طفل

در دوران حضانت هر یک از والدین که حق حضانت ندارد می تواند طفل را ملاقات نماید ملاقات طفل حق فرزند وحق پدر ومادر است تا نیاز عاطفی یکدیگر را تامین نمایند.

حق ملاقات از حقوق طبیعی است که حتی از مادر یا پدر دارای مشکلات اخلاقی نیز نمی توان سلب نمود هر چند در اینموار تمهیدات لازم برای ملاقات باید سنجیده شود که به چه نحو صورت پذیرد.

ماده ۱۱۷۴قانوون مدنی در این باب حق ملاقات را برای والدین به رسیمت شناخته است  و تعیین زمان ومکان آنرا بر عهده دادگاه قرار داده است لکن والدین می توانند در خصوص نحوه وزمان وکیفیت ملاقات با یکدیگر توافق نمایند.

حق ملاقات قابل اسقاط است؟

حق ملاقات نیز بر اساس نظر اثر علمای حقوق و رویه قضائی غیر قابل اسقاط است و والدین نمی توانند طفل را به غیر از محل اقامت قبل از وقوع طلاق ببرند مگر با کسب اجازه دادگاه

آیا اجداد طفل نیز حق ملاقات را نیز دارند ؟حق ملاقات اجداد با طفل و تعیین تکلیف در این مورد بادادگاه است و قانون صراحت مشخصی ندارد لکن هنگامیکه جد پدری در زمره اولیای قهری طفل می باشد.

آیا کسی که حق حضانت دارد می تواند مانع ملاقات طفل با اشخاصی که حق ملاقات دارند بشود ؟ خیر در صورتیکه کسی که دارای حق حضانت است نمی تواند مانع ملاقات شود اگر مانع ملاقات شود بر اساس قانون حمایت خانواده ماده ۴۱ دادگاه می تواند از وی سلب حضانت کند یا برای او ناظر تعیین نماید و در هر حال بر اساس ماده ۵۴ قانون حمایت خانواده دادگاه می تواند وی را به جزای نقدی تا ده میلیون ریال محکوم نماید.

 

 

 

 

مشاوره حقوقی حضانت

سئوال وپاسخ حقوقی:

۱-اگر والدین طلاق نگرفتنه اند و بصورت متارکه زندگی می نمایند پدر با استفاده از حق مسکن محل سکنی را تغییر دهد و مدعی شود مادر باید در محل اقامت او فرزند را ملاقات نماید اقدام مادر در اینماوارد چگونه است؟بر اساس نظری عنوان شده که حق ملاقات و حق تعیین مسکن دو مقوله جداگانه است و پدر ومادر در این باب از حقوق برابر ی برخوردار هستند لذا محل زندگی قبل از متارکه و تفریق محل ملافات فرزند است و پدر نمی توان با این بهانه مادر را تحت فشار قراردهد.

۲-آیا هنگامیکه طفل به سن بلوغ می رسد والدین می توانند برای حضانت وی مجددا توافق نمایند؟خیر حضانت با رسیدن به سن بلوغ که برای دختران ۹سال تمام قمری است و برای پسران۱۵سال تمام قمری موضوع حضانت منتفی خواهد بود.

۳-خروج طفل تحت حضانت از کشور هنامیکه حضانت او با مادر است آیا امکان پذیر است ؟خیر اخذ گذرنامه تحت قانون گذرنامه بوده و حضانت تاثیری در اینخصوص نخواهد داشت و در هر صورت خروج طفل از کشود باید با اجازه پدر باشد مگر بر حسب ضرورت که در اینصورت اجازه مقامات قضائی لازم است .

۴-ایا پدر برزرگ حق لاقات طفل فرزند خود را دارد؟بله چرا که ملاقات از اسباب ولایت است و همانگونه که جد پدری نسبت به نوه خود ولایت دارد و با فوت پدر باید مخارج طفل را تامین نماید حق ملاقات را بالتبع ان خواهد داشت.

۵-آیا در صورت خودداری مادر ار ملاقات پدر می توان وی را تحت تعقیب کیفری قرارداد؟خیر ماده ۶۳۲ قانون مجازات اسلامی در اینباره را شامل نخواهد شد.

۶-اعتیاد پدر یا مادرتاثیری در مسدله حضانت ایشان دارد؟بله اعتیاد سبب سلب حضانت است معتاد دارای حواشی جسمی ومسائل روحی وروانی است حواشی اعتیاد همچون مسائل چون اخلال در معاش خواهد بود و موجب خواهد شد آثار زیانبار دائمی بر اخلاق وی بگذارد تاثیری اعتیاد در حضانت با حق طلاق زوجه قابل مقایسه نیست اعتیاد بر زوجه هنگامیکه در تامین مخارج تاثیر نگذارد زاید به چشم نمی آید ولی در تربیت طفل چرا موثر است که سبب می شود تربیت طفل زائل شود.

۷-آیا مادر می تواند هنگامیکه پدر مرتکب ضرب و جرح نسبت به طفل گردد اقدام به شکایت نماید؟بله مادر می تواند اقدام به شکایت نماید و -مقام قضائی اقدام به نصب قیم موقت خواهد نمود.

۸-در طلاق توافقی که حضانت به مادر واگذار شده است آیا پدر می تواند با وجود بذل مهریه در مقابل حضانت فرزند به آن رجوع نماید؟در اینمورد نمونه ای از رای در ذیل اورده می شود که در آن اشاره به این امر شده است:

بتاریخ : ……………….

شماره دادنامه : ……………….

کلاسه پرونده : ……………….

مرجع رسیدگی شعبه ………………. تجدید نظر استان تهران

تجدید نظر خواه : ……………….

تجدید نظر خوانده : ……………….

تجدیدنظرخواسته : دادنامه شماره ………………. مورخ ………………. صادره ازشعبه ………………. دادگاه تجدیدنظر

اعاده دادرسی

گردشکار – دادگاه بابررسی اوراق ومحتویات پرونده ختم دادرسی رااعلام وبه شرح زیرمبادرت به صدوررأی می نماید

رای دادگاه

درخصوص درخواست اعاده دادرسی خانم ………………. بطرفیت ………………. نسبت به دادنامه شماره ………………. صادره از دادگاه تجدید نظر استان تهران شعبه ………………. مبنی برحضانت فرزندمشترک بنام ………………. متولدتوسط پدرش واردتشخیص داده میشودزیراحسب دادنامه شماره ………………. شعبه ………………. دادگاه عمومی ………………. وفق توافق زوجین حضانت ایشان به مادرش درقبال بذله مهریه واگذارگردیده است باتوجه به شهادت شهود که شهادت داده اند پدرقادربه نگهداری ایداوتربیت اونیست ومحکومیت آقای ………………. به امتناع ازتحویل ………………. باحق ملاقات مادردعوی راواردتشخیص وبنابه مراتب مستندابه بند۵و۶ ماده ۴۲۶ ومواد ۴۳۵و۴۳۸ قانون آئین دادرسی مدنی وماده ۱۰ وماده ۱۱۶۹ قانون مدنی وتبصره الحاقی آن ضمن نقض دادنامه مذکورحکم به تایید وابرام دادنامه شماره ………………. دادگاه عمومی خانواده شهر………………. شعبه ………………. که حکم به بطلان دعوی استرداد فرزند ………………. صادرشده بودصادرواعلام می گردد.این رای قطعی است.

رئیس شعبه ………………. تجدید نظر استان تهران ومستشاران دادگاه …………

پاسخ دهید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *